Chung tay chấm dứt bạo lực với phụ nữ và trẻ em gái

Bài phát biểu khai mạc của bà Shoko Ishikawa- Trưởng đại diện quốc gia UN Women tại Viet Nam

Hậu quả của bạo lực tình dục rất nghiêm trọng.Phụ nữ và trẻ em gái trải nghiệm bạo lực tình dục bị mất đi phẩm giá của mình.Họ sống trong sự hãi và đau khổ, và trong một số trường hợp tồi tệ nhất nó có thể ảnh hưởng đến mạng sống của họ. Bạo lực cướp mất đi tự do mà tất cả chúng ta nên có: đó là sự tự do trên đường phố, tại trường học, tại công sở, hay bất cứ nơi nào – dù

Phát biểu khai mạc

Bà Shoko Ishikawa,

Đại diện quốc gia UN Women tại Viet Nam

Ngày: Thứ tư ngày 23/11/2016

Vào lúc: 9h sáng

Sự kiện: Tọa đàm–CHẤM DỨT BẠO LỰC, VUN ĐẮP YÊU THƯƠNG

Địa điểm: Phòng 102C, ĐH Hà Nội, Km 9 Nguyễn Trãi, Trung Văn, Thanh Xuân, Hà Nội

Kính thưa:

Bà Nguyễn Thị Cúc Phương – Phó Hiệu trưởng, Trường Đại học Hà Nội.

Bà Nguyễn Vân Anh, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Khoa học về Giới – Gia đình – Phụ nữ và Vị thành niên (CSAGA)

Kính thưa các vị đại biểu, các vị khách quý,

Tôi rất vui mừng được chào đón quý vị đến với buổi tọa đàm về chủ đề phòng chống bạo lực tình dục trong buổi sáng ngày hôm nay.  

Ngày 25 tháng 11 là Ngày Quốc tế Xóa bỏ Bạo lực với Phụ nữ và Trẻ em gái. Hướng đến ngày quan trọng này, chúng tôi tổ chức sự kiện ngày hôm nay nhằm mở màn cho 16 ngày hành động chấm dứt bạo lực với phụ nữ và trẻ em gái – chuỗi hành động sẽ kết thúc vào ngày 10 tháng 12.  

Trên toàn Thế giới, cứ 3 phụ nữ thì có 1 phụ nữ trải nghiệm bạo lực trong cuộc đời họ, gây ra bởi chính người thân – người mà họ yêu thương và tin tưởng. Tại Việt Nam, nghiên cứu quốc gia do Chính phủ thực hiện năm 2010 đã chỉ ra rằng một phần ba phụ nữ kết hôn phải chịu đựng bạo lực thể xác hoặc tình dục do chính chồng hoặc người yêu của họ gây ra. 

Năm 2014, một nhóm trẻ tuổi có tên gọi Phụ nữ Trẻ tạo ra Thay đổi (YChange), nhóm mà chúng tôi sẽ giới thiệu ngay sau đây, đã tiến hành một cuộc khảo sát về bạo lực hẹn hò trong nhóm người trẻ tại Việt Nam. Trong tổng số 500 phụ nữ trẻ độ tuổi 18 đến 30 được khảo sát thì có đến 59% cho biết họ phải chịu một hình thức bạo lực nào do bạn tình của họ gây ra trong quá trình hẹn hò. Cứ 10 người thì có 1 người cho biết họ đã bị lạm dụng tình dục. Kết quả này đã chỉ rõ bạo lực tình dục là vấn đề nghiêm trong đối với nhóm phụ nữ trẻ tại VN. 

Bạo lực tình dục cũng xảy ra với các cặp đôi đang hẹn hò, bạn bè, gia đình và người dân trong cộng đồng. Mặc dù ai cũng có thể là đối tượng bị tấn công hoặc trở thành nạn nhân của bạo lực tình dục, nhưng phần lớn thủ phạm gây ra các vụ việc này là nam giới. Hiện tượng bạo lực với phụ nữ – dạng bạo lực nhắm trực tiếp đến một người phụ nữ bởi vì cô là phụ nữ, hoặc ảnh hưởng phần nào đến phụ nữ – vẫn là một thách thức lớn trên toàn cầu. 

Bạo lực tình dục có thể diễn ra ở nhiều dạng, trong đó có hiếp dâm, quấy rối tình dục, mang thai ngoài ý muốn, lạm dụng tình dục, rình rập và buôn bán người vì mục đích bóc lột tình dục. Với sự phát triển của công nghệ hiện đại và sự bùng nổ của mang xã hội, chúng ta cũng quan sát thấy ngày càng có nhiều dạng bạo lực tình dục, bao gồm nói chuyện nhằm mục đích chia sẻ các nội dung tình dục, ví dụ như hội thoại, tranh ảnh và video về khỏa thân và tình dục. Ngắn gọn lại, bất cứ trao đổi hoặc trải nghiệm tình dục không mong muốn nào đều là bạo lực tình dục. 

Hậu quả của bạo lực tình dục rất nghiêm trọng.Phụ nữ và trẻ em gái trải nghiệm bạo lực tình dục bị mất đi phẩm giá của mình.Họ sống trong sự hãi và đau khổ, và trong một số trường hợp tồi tệ nhất nó có thể ảnh hưởng đến mạng sống của họ. Bạo lực cướp mất đi tự do mà tất cả chúng ta nên có: đó là sự tự do trên đường phố, tại trường học, tại công sở, hay bất cứ nơi nào – dù là địa điểm công cộng hay riêng tư. 

Công ước Xóa bỏ mọi Hình thức Phân biệt đối xử với phụ nữ của LHQ (CEDAW) cung cấp khung pháp lý quốc tế để ngăn chặn bạo lực trên cơ sở giới, bảo vệ phụ nữ, tố giác và trừng trị kẻ gây bạo lực, và cung cấp các biện pháp hỗ trợ cho nạn nhân. Tuy nhiên, để làm được điều này, chúng ta phải phá bỏ các rào cản xã hội, một mặc vẫn cần đưa ra các khoảng cách về luật, đào tạo về nhạy cảm giới cho các nhân viên cung cấp dịch vụ, đưa các dịch vụ đến gần người bị bạo lực, và làm cho hệ thống tư pháp minh bạch hơn. 

Bạo lực tình dục thường bị ẩn dấu trong xã hội. Khi một người phụ nữ báo cáo cô bị hiếp dâm, câu hỏi thường được đưa ra là cô đã làm gì để mời gọi tên tội phạm tấn công cô; có phải cô đi dạo ở nhầm chỗ vào nhầm thời điểm, hay có phải cô đã mặc thứ gì đó khiến chúng tấn công cô – bởi vì sau tất cả, khao khát tình dục của nam giới chỉ là bản năng tựu nhiên, và “gái ngoan” thì không được chủ động trong tình dục. Nghiên cứu quốc gia năm 2010 về Bạo lực gia đình đã chỉ ra rằng có đến 87% người bị bạo lực gia đình không tìm kiếm bất kỳ sự hỗ trợ nào từ các cấp có thẩm quyền.

Bạn bè có thể là người đầu tiên và duy nhất mà người bị bạo lực tình dục tìm đến. Bạn đã bao giờ gặp phải tình huống khi bạn mình chia sẻ câu chuyện không mấy dễ chịu mà cô ấy gặp phải? Hãy dành ra một chút thời gian để xem bạn có thể làm gì và đảm bảo rằng bạn của bạn an toàn.

- Đừng ngần ngại tiếp cận một người mà bạn nghĩ đang cần sự giúp đỡ.Hãy bắt đầu bằng một cuộc chuyện trò với cô ấy. Nói rằng bạn lo lắng cho sự an toàn của cô và muốn được giúp đỡ cô. Hãy luôn hỗ trợ và lắng nghe kiên nhẫn.

- Hãy ghi nhận các cảm giác của họ và tôn trọng quyết định của họ, giúp bạn của mình nhận ra rằng các trải nghiệm mà họ gặp phải không phải là lỗi của họ.

 - Kết nối bạn bè với người trong cộng đồng có thể cung cấp thông tin và hướng dẫn cho họ – có một số tổ chức phi chính phủ có thể cung cấp hỗ trợ, tư vấn và lời khuyên cho người bị bạo lực.

Nếu bạn cảm thấy bạn của mình đang cận kề nguy hiểm hoặc tình huống đang nguy kịch, bạn cần gọi ngay cho chuyên gia để tìm sự trợ giúp. Bạn có thể xem xét đến việc nói chuyện với tư vấn viên, một người lớn đáng tin cậy hoặc nhà chức trách tại cộng đồng.

Ngay cả khi bạn cảm thấy mình không thể làm gì, đừng quên rằng khi bạn quan tâm và hỗ trợ, nghĩa là bạn đang giúp đỡ bạn mình rất nhiều.

Đối với nam thanh niên đang có mặt trong khán phòng ngày hôm nay, tôi kêu gọi các bạn đừng im lặng thêm nữa. Nếu bạn chứng kiến bạo lực tình dục, nếu bạn nghe thấy các nam thanh niên khác đang nói hay gây ra bạo lực tình dục với phụ nữ và trẻ em gái như thể phụ nữ và em gái là đồ vật tình dục để phục vụ họ, hãy lên tiếng ngay! Hãy cho họ biết rằng coi thường phụ nữ là KHÔNG ĐÚNG và không thể chấp nhận. Chúng tôi cần bạn giúp đỡ để phá vỡ vòng tròn bạo lực! 

Với tất cả sinh viên trong khán phòng, để giúp đỡ các bạn trong gặp rắc rối, bạn có thể đóng góp để chấm dứt bạo lực hẹn hò bằng cách giúp xây dựng văn hóa thanh niên lành mạnh, giúp thúc đẩy bình đẳng giới và tôn trọng người khác. 

Gần đây, UN Women và Đoàn thanh niên đã phát triển cẩm nang tập huấn “Những người tạo ra sự thay đổi” để giúp thanh niên tiến hành thảo luận với thanh niên khác về bạo lực với phụ nữ và trẻ em gái, các định kiến về giới và khuôn mẫu xã hội gây ra và củng cố bạo lực, nhằm thúc đẩy các mối quan hệ lành mạnh. 

Chúng tôi đã có hơn 130 người tạo ra sự thay đổi trên toàn quốc, hôm nay tôi mời các bạn hãy trở thành người tạo ra thay đổi, và dẫn dắt tạo ra sự khác biệt tại trường và gia đình của bạn. 

Các trường đại học có vai trò rất quan trọng. Các bạn nên thiết lập Bộ Quy chuẩn và áp dụng chính sách không khoan nhượng bạo lực và lạm dụng dưới bất kỳ hình thức nào, đặc biệt với bạo lực trên cơ sở giới với sinh viên của mình. Các trường ĐH cần có các chuyên viên tư vấn được đào tạo bài bản để tư vấn cho sinh viên, ngăn chặn bạo lực và cung cấp một nơi an toàn cho sinh viên để họ có thể nói về vấn đề của mình. Các chương trình đào tạo cần được tổ chức cho sinh viên để họ có thể học kỹ năng giải quyết xung đột với sự tôn trọng và tạo dựng các mối quan hệ tích cực với người khác và thúc đẩy tình dục lành mạnh. 

Mục tiêu hàng đầu để chấm dứt bạo lực với phụ nữ là chấm dứt nó trước khi nó bắt đầu. Tất cả chúng ta cần đóng vai trò với mục tiêu này và ngày hôm nay tôi hy vọng các vọng sẽ rời khán phòng này với các ý tưởng về hành động mà mỗi người trong chúng ta có thể làm để chấm dứt đại dịch bạo lực tình dục và tạo ra một xã hội biết quan tâm – tôn trọng tất cả phụ nữ, nam giới, trẻ em gái và trẻ em trai.

Cảm ơn sự chú ý lắng nghe của các bạn!